Główny bohater właśnie wyskoczył ze śmigłowca i zbliżając się do ziemi szarpie bezskutecznie muskularnym ramieniem za linkę w ostatniej chwili porwanego obezwładnionemu doktorowi Śmierć spadochronu, umierający wódz właśnie ma wyjawić młodemu wojownikowi tajemnicę ukrytego skarbu, a bohaterka nudnego filmu jest o krok od zrzucenia bielizny....kiedy w końcu na ekranie telewizora zaczyna się dziać coś ciekawego - zazwyczaj znienacka pojawia się napis REKLAMA. I znów zamiast zaspokojenia ciekawości widza, chcąc czy nie, dowiesz się co najlepiej połknąć, czym i co posmarować, lub zaaplikować sobie w inny sposób by błyskając bielą zębów emanować zdrowiem.

    Główny bohater właśnie wyskoczył ze śmigłowca i zbliżając się do ziemi szarpie bezskutecznie muskularnym ramieniem za linkę w ostatniej chwili porwanego obezwładnionemu doktorowi Śmierć spadochronu, umierający wódz właśnie ma wyjawić młodemu wojownikowi tajemnicę ukrytego skarbu, a bohaterka nudnego filmu jest o krok od zrzucenia bielizny....kiedy w końcu na ekranie telewizora zaczyna się dziać coś ciekawego - zazwyczaj znienacka pojawia się napis REKLAMA. I znów zamiast zaspokojenia ciekawości widza, chcąc czy nie, dowiesz się co najlepiej połknąć, czym i co posmarować, lub zaaplikować sobie w inny sposób by błyskając bielą zębów emanować zdrowiem. Na koniec miły głos niczym mantrę powtórzy: „Przed użyciem przeczytaj ulotkę lub skonsultuj się z lekarzem, lub farmaceutą” i mimo irytacji, jakie zwrot ten budzi u widza, który już przecież odcierpiał swoje oglądając reklamy, warto chwilę się nad jego przekazem zastanowić.

    Z roku na rok ilość reklamowanych w mediach preparatów zalecanych na przeziębienie, grypę, katar, gorączkę, biegunkę, obstrukcję, ból kolan, kaszel i osłabioną odporność szybko rośnie. Statystyki jednoznacznie pokazują, że z kolejnym sezonem kupujemy i zażywamy coraz więcej dostępnych bez recepty leków, a każdy z nich wywiera przecież określony wpływ na organizm. Najczęstszym kryterium, jakim kierujemy się przy wyborze odpowiedniego preparatu jest charakter objawów, które skłoniły nas do wizyty w aptece. Następnie, bierzemy pod uwagę, jakie działania dany preparat powinien wykazywać, aby wybawić nas z konkretnej dolegliwości. Wydaje się to oczywiste i proste. Jednak gdy przyjrzymy się bliżej temu zagadnieniu okaże się, że przy precyzyjnym doborze odpowiedniego, a co za tym idzie najskuteczniejszego i najbezpieczniejszego dla nas preparatu warto byłoby dysponować większą ilością danych. Oczywiście reklamy na swój sposób edukują pacjenta, co kupić by kichać na przeziębienie, co ukoi gdy gardło boli, o czym nie wie przygłuchy Stefan, oraz pokazują uśmiechniętych, wolnych chyba już od wszelkich dolegliwości pacjentów z sekty pani Goździkowej. Jednak edukacja ta, radosna skądinąd nie zapewnia niestety wiedzy niezbędnej dla bezpiecznego doboru oraz stosowania leków. O ile przeczytanie ulotki wydaje się operacją konieczną i łatwą to kwestia zdolności osób niezwiązanych z medycyną do trafnej interpretacji zawartych w niej treści nie jest już tak oczywista. Zdezorientowanym barwnym korowodem spotów reklamowych pacjentom właściwy kierunek poszukiwań nadaje właśnie tytułowy slogan wiodący do lekarza lub farmaceuty.

A tak w ogóle, to o co pytać?

    Mając jakiekolwiek wątpliwości dotyczące stosowania konkretnych preparatów najlepszą metodą poznawczą jest oczywiście szukanie odpowiedzi u specjalisty. Warto jednak na początek ustalić, o co właściwie chcemy zapytać. Aby ułatwić Szanownym Czytelnikom to zadanie sugerujemy ważniejsze dla skuteczności i bezpieczeństwa terapii kierunki dociekań.

Przed zakupem leku powinieneś zapytać specjalistę:

O działanie leku. Sformułowania „na grypę”, „na przeziębienie” nie określają precyzyjnie jakie działania farmakologiczne wywołują substancje zawarte w preparacie. Przykładowy „lek na przeziębienie” może okazać się jedynie lekiem przeciwgorączkowym, który możemy już posiadać w domowej apteczce i od dawna stosować. W tym przypadku zakup i w konsekwencji zażywanie nowego specyfiku może okazać się niepotrzebne, lub w pewnych sytuacjach szkodliwe.

O dawkowanie adekwatne do istniejącej dolegliwości, wieku, współistniejących schorzeń, czasami masy ciała. Znajomość dawkowania wraz ze skrupulatnym jego przestrzeganiem jest punktem kluczowym nie tylko w antybiotykoterapii, ale dotyczy również pozostałych leków. Ma to znaczenie zarówno w kontekście ryzyka przekroczenia dawek maksymalnych, jak i stosowania zbyt małych, czyli nieskutecznych dawek leku. W przypadku stosowania kilku leków warto poprosić specjalistę o zapisanie dawkowania na karteczce w razie potrzeby wspomagającej pamięć.

O działania niepożądane. To niezmiernie ważne w przypadku osób cierpiących na inne dolegliwości - zwłaszcza przewlekłe. Pytanie: „Jak lek wpływa na pracę żołądka, nerek, czy poziom cukru?” powinno padać często z ust pacjentów z konieczności zainteresowanych tą tematyką. Natomiast osoby uczulone na daną grupę leków powinny się upewnić, czy wybrany specyfik nie zawiera substancji wywodzących się z tej grupy, a co za tym idzie nie stanowi zagrożenia wystąpienia reakcji uczuleniowej.

O interakcje z innymi lekami. Pytanie o ewentualne interakcje dotyczy zwłaszcza pacjentów przyjmujących inne leki, często z powodu zupełnie odległych dolegliwości. Obecnie ma to również znaczenie wobec znacznej ilości preparatów „na przeziębienie” o zbliżonym składzie, będące jednak reklamowane nieco w odmienny sposób, co w konsekwencji może doprowadzić do stosowania ich równolegle przez pacjenta pozostającego w przeświadczeniu, że stosuje różne preparaty, na różne dolegliwości. Sytuacja ta zagraża przedawkowaniem substancji czynnej np paracetamolu.

O możliwość zastosowania u małych dzieci, osób w podeszłym wieku i kobiety w ciąży. W przypadku niektórych substancji istnieją wyraźne obostrzenia, co do podawania ich niektórym grupom pacjentów. Szczególną ostrożność należy zachować w przypadku kobiet ciężarnych oraz niemowląt.

O wpływ na sprawność psychofizyczną. Niektóre leki mogą powodować senność (np. leki przeciwbólowo-przeciwgorączkowe zawierające kodeinę, leki przeciwuczuleniowe), inne mogą utrudniać zasypianie (np. syropy wykrztuśne zawierające pseudoefedrynę, niektóre tabletki na katar). Ma to znaczenie dla osób wykonujących prace precyzyjne np. dla kierowców, dla których ewentualne napady senności w pracy grożą katastrofą, jak również dla dzieci, którym niektóre leki wykrztuśne mogą skutecznie utrudnić zasypianie.

O cenę. Obecnie wiele leków posiada na rynku tańsze odpowiedniki zawierające identyczną ilość substancji leczniczych. Jeżeli cena danego specyfiku wydaje się nam zbyt wysoka zawsze możemy zapytać, czy farmaceuta mógłby zaproponować tańszy odpowiednik.

przysłowie niemal na pewno chińskie